W europejskiej debacie politycznej narasta spór wokół doniesień o możliwej ingerencji instytucji unijnych w kampanie i procesy wyborcze w państwach członkowskich. Temat nagłaśnia m.in. europosłanka Ewa Zajączkowska-Hernik, powołując się na materiały przypisywane Komisji Sądownictwa Izby Reprezentantów Stanów Zjednoczonych. Jeżeli te informacje znalazłyby potwierdzenie, mogłyby przerodzić się w jeden z najpoważniejszych kryzysów wizerunkowych w historii Unii Europejskiej.
Z przedstawianej relacji wynika, że Komisja Europejska kierowana przez Ursulę von der Leyen miała wywierać presję na największe platformy technologiczne, aby ograniczały wybrane treści polityczne oraz w praktyce oddziaływały na przebieg debaty publicznej w czasie kampanii. W przekazach pojawiają się oskarżenia o ingerencję w co najmniej osiem procesów wyborczych w państwach europejskich, w tym w Holandii, Francji, Irlandii, Mołdawii, Słowacji oraz Rumunii.
Krytycy opisują te działania jako moderowanie lub usuwanie treści kwalifikowanych jako „populistyczne”, „antyrządowe” czy „antyunijne”. Wśród wskazywanych kategorii materiałów mają się też pojawiać publikacje dotyczące migracji, tematów światopoglądowych oraz satyry politycznej. Osobny wątek dotyczy presji na serwisy społecznościowe w odniesieniu do treści o pandemii COVID-19, zwłaszcza wtedy, gdy przekaz odbiegał od oficjalnych stanowisk instytucji publicznych.
Sprawa wpisuje się w szerszą dyskusję o europejskich regulacjach cyfrowych i granicach ich stosowania. Przeciwnicy ostrzejszych przepisów ostrzegają, że mogą one prowadzić do nadmiernej kontroli przestrzeni informacyjnej, natomiast instytucje UE podkreślają, że regulacje mają służyć zwalczaniu dezinformacji i wzmacnianiu ochrony procesów demokratycznych. W części publikacji zaznacza się, że amerykański raport ponownie zaostrzył spór o to, gdzie kończy się uzasadniona regulacja, a zaczyna polityczna kontrola przekazu.
W tle debaty pojawia się również kontekst wcześniejszych kontrowersji korupcyjnych i etycznych dotyczących części europejskich elit, które — zdaniem krytyków — dodatkowo osłabiają zaufanie do instytucji unijnych. Najbardziej radykalni komentatorzy wskazują, że obecne doniesienia mogłyby świadczyć o głębszych, systemowych problemach w sposobie zarządzania Wspólnotą.
Jednocześnie zarzuty pozostają przedmiotem ostrego sporu politycznego i interpretacyjnego. W przestrzeni publicznej pojawiają się też stanowiska odrzucające oskarżenia jako motywowane politycznie lub oparte na niepełnych danych. Jeśli jednak sprawa trafi na poziom oficjalnych postępowań albo międzynarodowych analiz, może w najbliższych miesiącach — a nawet latach — zdominować europejską debatę i stać się impulsem do szerszych zmian.
Obecna sytuacja ponownie pokazuje, jak delikatna jest równowaga między walką z dezinformacją, regulowaniem platform cyfrowych a fundamentalnymi zasadami wolności politycznej. Doświadczenia integracji europejskiej wielokrotnie dowodziły, że największe kryzysy stają się momentami redefinicji systemu — i nie można wykluczyć, że podobny mechanizm zadziała także tym razem.